marca 09, 2026

Praca w grupie na podstawie lekcji o polskich pionierach

Praca w grupie ma sens tylko wtedy, gdy uczniowie dokładnie wiedzą, co mają zrobić i gdy w grupie istnieje podział zadań. Oznacza to, że każdy jest odpowiedzialny za część pracy, a dopiero po połączeniu wszystkich elementów powstaje całość. Taka właśnie była idea lekcji, którą przygotowałam wcześniej w domu.

Wprowadzenie do tematu 

Na poprzedniej lekcji rozmawialiśmy o wynalazkach. Uczniowie dowiedzieli się między innymi:
- czym jest patent,
- gdzie można go uzyskać,
- dlaczego ważne jest opatentowanie swojego wynalazku.

Uczniowie mieli również okazję sami wcielić się w rolę wynalazców – wymyślali nowe maszyny i urządzenia, które mogłyby w przyszłości pomagać ludziom lub rozwiązywać różne problemy. Patrz link do scenariusza lekcji Kompas kreatywności cz. 1 "Niesamochód"

Naturalnym krokiem było więc poznanie prawdziwych polskich pionierów, którzy dzięki swojej pracy i pomysłom zapisali się w historii. Inspiracją do zajęć była książka „Pionierzy, czyli poczet niewiarygodnie pracowitych Polaków” Marty Dzienkiewicz, wydawnictwa Dwie Siostry.

                                        

Organizacja pracy – pięć wysepek

Uczniowie pracowali w pięciu grupach po 5 osób. Każda grupa siedziała przy osobnym stoliku – powstało więc pięć „wysepek”.

Każda z grup otrzymała jedną postać. Byli to:

Stefan Drzewiecki – pionier konstrukcji okrętów podwodnych 

Kazimierz Żegleń – polski wynalazca kamizelki kuloodpornej

Wanda Rutkiewicz – wybitna polska himalaistka, jedna z najwybitniejszych kobiet w historii światowego alpinizmu,

Ignacy Łukasiewicz – wynalazca lampy naftowej i pionier przemysłu naftowego,

Marian Rejewski – matematyk i kryptolog, który wraz z zespołem przyczynił się do złamania szyfru niemieckiej maszyny Enigma. 

Zadaniem każdej grupy było:

1. przygotowanie krótkiej prezentacji o danej postaci,

2. ułożenie 10 pytań do quizu dla pozostałych grup.

Podział zadań – każdy był ekspertem

W każdej grupie było pięć osób. Przygotowałam wcześniej tekst o danej postaci na podstawie wyżej wymienionej książki  i podzieliłam go na fragmenty.

Oto link z tekstem do pobrania

Każdy uczeń otrzymał jeden fragment tekstu. Najpierw czytał go po cichu, a następnie opowiadał pozostałym członkom grupy, czego się dowiedział.

Dzięki temu:

- każdy uczeń był odpowiedzialny za część wiedzy,

- uczniowie musieli uważnie słuchać siebie nawzajem,

- wspólnie tworzyli pełną sylwetkę danej postaci.

Dopiero po zebraniu wszystkich informacji grupa mogła przejść do kolejnego zadania – przygotowania pytań do quizu.


Prezentacja i quiz

Następnie każda grupa prezentowała swoją postać. Bardzo zależało mi na tym, aby uczniowie nie czytali informacji z kartek, lecz opowiadali własnymi słowami najważniejsze fakty.

Po prezentacji rozpoczynał się quiz. Na tablicy zapisane były wszystkie zespoły. Grupa prezentująca zadawała przygotowane wcześniej pytania.

- Za każdą prawidłową odpowiedź grupa otrzymywała 1 punkt.

- Grupa prezentująca mogła zdobyć dodatkowy punkt za dobrą prezentację.                  

Wprowadziło to element zdrowej rywalizacji, który dodatkowo zwiększył zaangażowanie uczniów. Wszyscy bardzo uważnie słuchali prezentacji innych grup, wiedząc, że za chwilę mogą paść pytania dotyczące właśnie tych informacji.

Dlaczego ta lekcja była skuteczna?

Ta forma pracy okazała się bardzo efektywna, ponieważ:

- każdy uczeń miał konkretną rolę,

- uczniowie byli współodpowiedzialni za wynik całej grupy,

- pojawiła się naturalna motywacja do słuchania i zapamiętywania,

- nauka odbywała się poprzez działanie, rozmowę i współpracę.

Uczniowie świetnie zapamiętali informacje o polskich pionierach i wynalazcach.

Podsumowanie i materiały dodatkowe

Po quizie uzupełniliśmy wiedzę krótkimi filmami i materiałami z internetu dotyczącymi omawianych postaci. (oglądalismy tylko fragmenty)

Poniżej dołączam linki do materiałów, które wykorzystaliśmy na lekcji.

Marian Rejewski

https://www.youtube.com/watch?v=UH53l9IPBvM

Ignacy Łukasiewicz:

https://www.youtube.com/watch?v=gOhQzl-LzIo

Stefan Drzewiecki

https://www.youtube.com/watch?v=r3zEkAOfpXc

Kazimierz Żegleń

https://www.youtube.com/watch?v=vLGXo8uqUcc

Wanda Rutkiewicz

https://www.youtube.com/watch?v=fn06qbh0lD0


1 komentarz: